Yayınlara dön

Fatura Ödenmedi: Ticari Alacak, İhtar, İcra ve Dava Rehberi

Alacağın belgelenmesinden ihtar ve takibe; itiraz, arabuluculuk, ihtiyati haciz ve tahsil stratejisine uzanan kapsamlı uygulama rehberi.

Temsili görsel: Thurgood Marshall Federal Judiciary Building atriumu, Washington, DC, ABD. Türkiye’deki bir icra dairesi değildir. Architect of the Capitol / Wikimedia Commons

1. Tahsilat stratejisinin başlangıcı: alacak, delil ve malvarlığı

7589 sayılı Kanun, 31 Temmuz 2026 tarihli ve 33326 sayılı Resmi Gazete'de yayımlandı. Kanunun 10. maddesiyle değişen kanuni faiz düzeni aynı tarihte yürürlüğe girdi. Bu rehber, yeni faiz çerçevesini mevcut tahsilat usulleriyle birlikte ele alır; bütün takip kurallarının yeni değiştiği anlamına gelmez.

Ticari bir alacağın bilançoda görünmesi, aynı tutarın derhal ve eksiksiz tahsil edilebileceği anlamına gelmez. Başlangıç incelemesi üç ayrı soruya cevap vermelidir: Borcun hukuki sebebi ve muaccel tutarı nedir; bu borç hangi belgelerle ispatlanabilir; borçlu veya teminat veren nezdinde hangi hukuken erişilebilir kaynaklardan tahsil mümkün olabilir? Bu rehber, Türkiye'de sözleşmeden doğan ticari para alacakları için genel bir yol haritasıdır. İşçilik, tüketici, vergi, kambiyo senedi, rehin ve iflas gibi özel rejimler ayrıca değerlendirilmelidir.

Karar verici bakımından mesele yalnız dava kazanma ihtimali değildir. Harç, teminat, bilirkişi ve temsil giderleri; tahsilatın zamanı; karşı talepler ve ticari ilişkinin devamı birlikte değerlendirilir. İlk çalışma ürününün, tek bir kesin tahsilat rakamı yerine belgeli ana para, tartışmalı kalemler, faiz varsayımları ve tahsil riskini ayrı gösteren bir dosya olması gerekir.

2. Hukuki ilişkiyi ve doğru borçluyu belirleyin

Önce sözleşmenin tarafı, faturanın muhatabı, teslim alan ve ödeme yapan kişi karşılaştırılır. Bir şirketler grubunun aynı markayı kullanması, ana şirketi veya yöneticiyi kendiliğinden borçlu yapmaz. Kefalet, garanti, borca katılma veya kişisel sorumluluk iddiası varsa her biri kendi şartları ve belge düzeni içinde incelenir. Unvan değişikliği, birleşme, devir ve temsil yetkisi kayıtları da takip öncesi kontrol edilmelidir.

Sözleşme; satış, hizmet, eser, dağıtım, kredi veya başka bir ilişki olarak doğru nitelendirilmelidir. Bu nitelendirme ifanın ispatını, ayıp ve eksik iş savunmalarını, zamanaşımını, görevli mahkemeyi ve uygulanacak faiz rejimini etkiler. Alacağın temlik edilmiş olması halinde temlik zinciri ve borçlunun ileri sürebileceği savunmalar ayrıca dosyalanır. Dayanak çerçeve: TBK'nın ilgili sözleşme hükümleri ve TTK m.4-5.

3. Belge dosyası: faturadan ispat zincirine

Her fatura, sipariş veya sözleşme, teslim ya da hizmetin tamamlanma belgesi, kabul kaydı, vade ve ödeme hareketiyle eşleştirilmelidir. İade, iskonto, mahsup ve kısmi ödeme ayrı sütunlarda gösterilir. Muhasebe cari hesap ekstresi ile hukuki anlamda cari hesap sözleşmesi aynı şey değildir. Tek taraflı muhasebe kaydı, uyuşmazlığın bütün unsurlarını tek başına çözmez.

HMK m.190 ispat yükünü, m.194 vakıaların somutlaştırılmasını, m.199 belge kavramını düzenler. E-posta ve elektronik kayıtların belge niteliği taşıması, her işlemde kanunun aradığı ispat şeklini otomatik olarak karşılayacağı anlamına gelmez; HMK m.200 ve ilgili istisnalar ayrıca incelenir. Dosyaya yalnız ekran görüntüsü koymak yerine mümkün olduğunda özgün dosya, gönderim bilgisi, ekler ve işlem tarihçesi korunmalıdır. Hukuka aykırı elde edilen veriler kullanılmamalıdır (HMK m.189).

4. Muacceliyet, temerrüt ve ihtarın içeriği

Muacceliyet, borcun talep edilebilir olmasıdır; temerrüt ise buna ek şartlara bağlanan gecikme durumudur. TBK m.117 uyarınca muaccel borçta kural olarak alacaklının ihtarı aranır; birlikte belirlenmiş ifa günü gibi kanuni istisnalar ayrıca incelenir. Bu nedenle fatura tarihi, vade ve temerrüt tarihi aynı kabul edilmemelidir. Mal ve hizmet tedarikinde TTK m.1530 kapsamına giren işlemler için özel ödeme ve temerrüt düzeni değerlendirilir.

İhtar; ilişkiyi, ana para kalemlerini, yapılan ödemeleri, talebin dayanağını, ödeme hesabını ve varsa tanınan süreyi açık göstermelidir. Tacirler arasında temerrüt, fesih veya dönmeye ilişkin bildirimlerde TTK m.18/3'teki yöntemler gözetilir. Sıradan e-posta gönderilmiş olması her somut olayda aynı hukuki sonucu doğurmaz; bildirim türü, sözleşme ve ispat durumu birlikte incelenir. Gönderim kadar ulaşma ve tebliğ kayıtları da saklanmalıdır.

5. Faiz hesabı: oranı değil rejimi önce belirleyin

Ana para faizi, temerrüt faizi ve ticari tedarikte geç ödeme faizi aynı kalem değildir. Sözleşmedeki hükmün geçerliliği, işlemin ticari niteliği, para birimi, temerrüt başlangıcı ve talep edilen dönem birlikte değerlendirilir. Başlıca inceleme başlıkları 3095 sayılı Kanun m.1-2 ve yabancı para borçlarında m.4/a; TBK m.120; ticari işlerde TTK m.8 ve tedarik işlemlerinde m.1530'dur. Faizin ana paraya eklenerek yeniden faiz yürütülmesi her alacakta serbest kabul edilmemelidir.

Hesap cetvelinde her dönem için başlangıç-bitiş, ana para bakiyesi, hukuki dayanak, resmi oran kaynağı ve ara ödeme tarihi bulunmalıdır. Oran değişikliği veya kısmi ödeme varsa dönemler bölünür. TCMB'nin TTK m.1530/7 tablosunda 1 Ocak 2026 için geç ödeme faiz oranı yıllık yüzde 43, asgari giderim tutarı 2.020 TL olarak gösterilmektedir. Bu özel tablo bütün ticari alacaklara uygulanacak genel faiz oranı değildir; işlemin ilgili rejime girip girmediği ayrıca belirlenmelidir. Somut hesapta ilgili döneme ait resmi metin ve oran tablosu teyit edilmeden nihai rakam kullanılmamalıdır.

3095 sayılı Kanun m.1'in 7589 sayılı Kanun ile değişen halinde, sözleşmeyle miktar belirlenmemişse önceki yılın 31 Aralık günü TCMB kısa vadeli reeskont oranının yüzde sekseni esas alınır. 30 Haziran oranı bu orandan beş puan veya daha fazla farklıysa ikinci yarıyıl için kanundaki uyarlama uygulanır. Yeni düzenin yürürlük tarihi 31 Temmuz 2026'dır; bu yöntem önceki dönemlere kendiliğinden taşınmamalıdır. Ticari temerrütte m.2'deki avans faizi seçeneği, yabancı para borcunda m.4/a ve özel tedarik rejimi ayrıca ayrılır. TTK m.8'deki ticari faiz serbestisi ile tüketici hükümleri saklı tutularak TBK m.120 değerlendirilir; tek bir oran veya üst sınır bütün dosyalara uygulanmaz.

6. Zamanaşımı ve dosya takvimi

TBK m.146'daki genel on yıllık süre, bütün ticari alacaklara uygulanacak tek süre değildir. TBK m.147'deki beş yıllık haller ve ilgili sözleşme veya özel kanun hükümleri ayrı incelenir. Başlangıç bakımından TBK m.149 önemlidir. Vadeler farklıysa tek bir portföy toplamı üzerinden değil, alacak kalemleri itibarıyla takvim çıkarılır.

İhtar göndermekle zamanaşımının her durumda kesildiği varsayılmamalıdır. TBK m.154 kapsamındaki borç ikrarı, dava ve takip gibi sebeplerin dosyada gerçekleşip gerçekleşmediği belirlenmelidir. Arabuluculuğa başvurunun zamanaşımı ve hak düşürücü süre üzerindeki etkisi 6325 sayılı Kanun m.18/A kapsamında ayrıca kayda alınır. Tebliğ, öğrenme, işlem ve son tutanak tarihleri farklı hukuki süreleri başlatabilir; bunlar tek bir 'son tarih' altında birleştirilmemelidir.

7. Takip veya dava: hangi yol seçilmeli?

Adi para alacağında genel haciz yoluyla ilamsız takip düşünülebilir; bu yol alacağın esasının baştan mahkemece incelendiği anlamına gelmez. İtiraz halinde dosyanın hangi belge ve hangi dava ile ilerletileceği takipten önce planlanmalıdır. Elde mahkeme kararı, kambiyo senedi veya rehin bulunması başka takip rejimlerini gündeme getirebilir. Bunların şekil şartları ve başvuru süreleri genel ilamsız takiple aynı değildir.

Doğrudan alacak davası da değerlendirilebilir. Seçim; uyuşmazlığın yoğunluğu, belgenin niteliği, delil ihtiyacı, borçlunun muhtemel savunması ve teminat durumu üzerinden yapılır. Takip talebine yanlış para birimi, hatalı faiz başlangıcı veya ödenmiş ana para yazılması sonraki süreci gereksiz yere tartışmalı hale getirir. Dava ve takip stratejisi aynı ana para cetveline dayanmalıdır.

8. İtiraz sonrasında üç ayrı mesele

Genel haciz yoluyla ilamsız takipte ödeme emrine itiraz için İİK m.62'deki genel süre tebliğden itibaren yedi gündür; özel takip yolları ile usulsüz tebligat ve gecikmiş itiraz ayrı değerlendirilir. Alacaklı bakımından ilk soru itirazın kapsamıdır: borca, imzaya, faize veya yetkiye ilişkin itiraz aynı hazırlığı gerektirmez.

İkinci soru belgenin İİK m.68'deki itirazın kaldırılması yoluna elverişli olup olmadığıdır. Bu yol her faturaya veya tek taraflı hesap ekstresine açık değildir; kanundaki belge grupları incelenir. Üçüncü soru genel mahkemede İİK m.67 uyarınca itirazın iptali davasıdır. İİK m.68 uyarınca kaldırma için altı ay, m.67 uyarınca iptal için bir yıl öngörülür; kural olarak süre itirazın alacaklıya veya vekiline tebliğiyle başlar. Ancak HGK'nın 28.02.2019 tarihli E.2018/602, K.2019/218 sayılı çoğunluk kararında, tebliğden önce yapılan itirazın kaldırılması başvurusu bir yıllık sürenin başlangıcı kabul edilmiştir. Bu nedenle önceki başvuru tarihleri de kontrol edilmelidir. Yargıtay 11. HD'nin 16.09.2024 tarihli E.2024/3074, K.2024/6421 sayılı kararına göre ise tebliğ yokken arabuluculuğa başvuru veya anlaşamama tutanağının imzası bu süreyi başlatmaz. Bu iki işlem aynı hukuki sonucu doğurmaz. İcra inkar tazminatı otomatik değildir; şartları somut dosyada değerlendirilir. İptal süresinin kaçması, alacağın her durumda sona erdiği anlamına gelmez; genel alacak davası ve zamanaşımı ayrıca incelenir.

9. İtirazın kapsamını takip dosyasından okuyun

İİK m.62 ve 66, genel haciz yoluyla ilamsız takipte başlangıç noktasıdır. Süresinde yapılan itiraz takibi durdurur; kısmi itirazda kabul edilen miktar için takip devam edebilir. Bu nedenle yalnız borçlunun e-postasını değil, icra dairesine sunulan itirazı ve dosyadaki kayıtları inceleyin. Borç, faiz, imza ve yetki itirazlarını ayrı satırlarda gösterin. Kısmi itirazın hangi kaleme ve miktara yöneldiği, ödeme emri ile itiraz metni karşılaştırılarak belirlenmelidir.

İİK m.62, senetteki imzanın reddinin ayrıca ve açıkça bildirilmesini arar. İmzaya ilişkin itiraz ile borcun ödendiği savunması aynı inceleme yolunu doğurmaz. M.63'teki itiraz sebeplerini değiştirme ve genişletme sınırı, itirazın kaldırılması duruşmasına ilişkindir; bu sınır bütün dava türlerine otomatik olarak taşınmamalıdır.

İlk çalışma tablosunda takip talebi, ödeme emri, borçluya tebliğ, itiraz, alacaklıya tebliğ ve önceki mahkeme başvuruları ayrı tarihlerle yer almalıdır. Takibin durması alacağın ortadan kalkması veya borçlunun savunmasının doğru bulunması değildir. Kambiyo senetlerine özgü takip, ilamlı icra ve kira tahliyesi bu genel yolun süreleriyle yönetilmemelidir.

10. Belgeye göre yol seçimi: iptal veya kesin kaldırma

İİK m.67'deki itirazın iptali davasında alacağın varlığı genel hükümler çerçevesinde ispatlanır. M.68'deki kesin kaldırma ise kanunda belirlenen belge gruplarına dayanır: imzası ikrar edilmiş veya noterlikçe tasdik edilmiş borç ikrarını içeren senet ile yetkili makamların usulüne uygun düzenlediği makbuz veya belgeler bakımından koşullar incelenir. Bir belgenin şirket antetli olması veya muhasebe sisteminden üretilmesi tek başına bu koşulları karşılamaz.

Kaldırma yoluna uygun belge yoksa, bu durum alacağın hiçbir şekilde ispatlanamayacağı anlamına gelmez. Sözleşme, teslim ve kabul kayıtları, banka hareketleri ve karşı taraf yazışmaları genel mahkemedeki ispat planına göre değerlendirilir. Kaldırma için gereken belge ile davada kullanılabilecek delil birbirinden ayrılmalıdır.

M.68'deki altı aylık sürenin geçirilmesi halinde yeniden ilamsız takip yapılamayacağı hükmü gözden kaçırılmamalıdır. M.67'deki bir yıllık iptal süresini kaçıran alacaklının genel hükümlere göre dava hakkı saklıdır; ancak zamanaşımı ve diğer dava koşulları ayrıca incelenir. Bu nedenle dosyayı yeni takip açarak başa döndürmek güvenli bir genel çözüm değildir. Önceki başvurular ve tebliğ kayıtlarına ilişkin yukarıdaki içtihat ayrımı korunmalıdır.

11. İmza itirazı ve geçici kaldırmanın devamı

Takip özel bir senede dayanıyor ve imza itiraz sırasında reddedilmişse İİK m.68/a kapsamında geçici kaldırma değerlendirilir. Kanundaki altı aylık başvuru süresi, imza örnekleri ve duruşmaya katılım koşulları birlikte incelenmelidir. İmza incelemesinde belgenin aslı ile karşılaştırmaya elverişli örneklerin kaynağı önemlidir. Sıradan bir tarama, belgenin aslının veya gerekli incelemenin her durumda yerini tutmaz.

İİK m.69 uyarınca geçici kaldırma kararı verilmiş ve ödeme emrindeki süre geçmişse alacaklının talebiyle geçici haciz uygulanabilir. Borçlunun borçtan kurtulma davası bakımından kararın tefhim veya tebliğinden itibaren yedi günlük süre ve dava konusu alacağın yüzde 15'i oranındaki teminatın ilk duruşma gününe kadar sağlanması koşulu ayrıca düzenlenmiştir. Bu özel dava yolu, genel bir menfi tespit davasıyla sonuçları incelenmeden aynı sayılmamalıdır.

Alacaklı açısından kararın alınması dosyanın kapanması değildir. Kararın bildirim kaydı, borçtan kurtulma davası açılıp açılmadığı ve geçici haczin durumu takip çizelgesine işlenir. Her aşamada yetkili merci, teminat ve başvuru belgesi hukukçu tarafından kontrol edilmelidir.

12. İtiraz sonrası karar dosyası ve mali risk

İİK m.67, 68 ve 68/a tazminat hükümlerini farklı koşullarla düzenler. Takibin durması veya alacağın bir kısmının kabul edilmesi tek başına tazminatın otomatik doğduğu anlamına gelmez. Talep, kararın kabul veya ret nedeni ve ilgili yolun koşulları ayrı değerlendirilmelidir. Yönetim için hazırlanacak mali tabloda ana para, tartışmalı faiz, masraf, olası karşı vekalet ücreti ve tazminat riski ayrı gösterilmeli; beklenen tahsilat tek bir kesin rakam gibi sunulmamalıdır.

İlk dosya seti şu belgeleri içermelidir: takip talebi ve ödeme emri; tüm tebligat kayıtları; itiraz metni; dayanak sözleşme ve senetlerin asılları; teslim ve ödeme belgeleri; önceki dava veya kaldırma başvuruları; varsa arabuluculuk son tutanağı. Eksik belgeler, elde edilme yolu ve bunlardan sorumlu kişi ayrı listelenir. Bu liste bir operasyon önerisidir; süreleri uzatmaz.

Aktay'ın ilk çalışması, mevcut takip dosyasıyla sınırlı bir itiraz sonrası yol seçimi raporu olabilir. Teslimatlar; tebligat ve süre çizelgesi, m.68 belge uygunluk matrisi, iptal/kaldırma seçeneklerinin gerekçeli karşılaştırması ve dava hazırlığı için eksik delil listesidir. Dava açılması, duruşma ve tahsil işlemleri ayrıca kapsamlandırılır. info@aktay.av.tr adresine dosyanın genel konusunu ve yakın süreyi bildirerek inceleme kapsamı isteyebilirsiniz; ilk mesajda gizli belge veya hesap şifresi göndermeyin. Sonuç veya sabit teslim süresi vaat edilmez.

13. Görev, yetki ve arabuluculuk

Bir tarafın şirket olması tek başına bütün davaları ticari dava yapmaz. TTK m.4-5 çerçevesinde uyuşmazlığın niteliği ve özel görev kuralları kontrol edilir. Yer bakımından HMK m.6'daki genel yetki, sözleşmeden doğan davalarda m.10 ve varsa özel yetki hükümleri incelenir. HMK m.17-18 uyarınca yetki sözleşmesinin tarafları, yazılılığı, kapsamı ve kesin yetkiyle ilişkisi ayrıca değerlendirilir. Tahkim şartı varsa ayrıca geçerlilik ve kapsam incelemesi yapılmalıdır.

TTK m.5/A kapsamındaki ticari para alacağı ve tazminat davaları ile maddede sayılan itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında dava şartı arabuluculuk kontrol edilir. 7445 sayılı Kanunla 2023'te yapılan kapsam değişikliği, 2026'da yeni çıkmış bir kural olarak sunulmamalıdır. Arabuluculuk başvurusuna doğru taraflar ve talep kalemleri dahil edilmeli; anlaşmama halinde son tutanak dava dosyasına eklenmelidir. Geçerli tahkim şartı gibi istisnalar ayrıca incelenir.

14. İhtiyati haciz: koruma kararı ve devam işlemleri

İİK m.257 çerçevesinde ihtiyati haciz, koşulları bulunan para alacaklarında malvarlığını geçici olarak koruma aracıdır; nihai tahsilat veya haklılık kararı değildir. Vadesi gelmiş, rehinle temin edilmemiş para borcu ile henüz vadesi gelmemiş borç için aranan şartlar aynı değildir. Alacağı ve koruma ihtiyacını destekleyen sözleşme, teslim kaydı, ödeme hareketi ve somut risk belgeleri birlikte hazırlanmalıdır.

Karar almak sürecin sonu değildir. Teminat, kararın uygulanması ve takip veya dava ile tamamlanması ayrı takvim gerektirir. İİK m.261 ve m.264'teki özel süreler, genel dava zamanaşımıyla karıştırılmamalıdır. 6325 sayılı Kanun m.18/A/16'nın arabuluculuk süresindeki etkisi özellikle hangi süreye ilişkin olduğu belirlenerek uygulanır; bütün icra sürelerinin durduğu varsayılmaz. Haksız koruma tedbirinden doğabilecek sorumluluk da karar öncesi değerlendirilir.

İİK m.261 uyarınca karar tarihinden itibaren on gün içinde kararın infazı istenmelidir; aksi halde ihtiyati haciz kendiliğinden kalkar. Dava veya takip öncesindeki hacizde m.264/1, uygulamadan; alacaklı hazır değilse haciz tutanağının tebliğinden itibaren yedi gün içinde takip veya dava öngörür. İtiraz sonrası m.264/2'deki yedi günlük tamamlayıcı süreler ayrıca izlenir; bunlar m.67'deki genel bir yıllık süreyle karıştırılmamalıdır. 6325 m.18/A/16, açıkça kapsadığı dava açma süreleri bakımından uygulanır; on günlük infaz isteme süresinin de durduğu varsayılamaz.

15. Sulh ve arabuluculuk anlaşması nasıl tahsilata dönüşür?

Bir ödeme planı yalnız toplam tutar ve taksit tarihinden ibaret olmamalıdır. Ana para, işlemiş faiz, masraf, para birimi, ödeme hesabı, mahsup sırası, temerrüt sonucu, teminat ve ibra kapsamı açık yazılmalıdır. Taksitlerden biri ödenmezse hangi bakiyenin ne zaman talep edileceği belirsiz bırakılmamalıdır. Teminatın kuruluşu ve temsil yetkisi, imza günü kontrol edilir.

Arabuluculuk anlaşmasının icra edilebilirliği, 6325 sayılı Kanun m.18'deki imza ve gerektiğinde şerh düzenine göre incelenir; her imzalı ödeme protokolü kendiliğinden ilam niteliğinde değildir. Tahsil edilmemiş tutarlar bakımından erken ve koşulsuz ibra verilmesi riski değerlendirilmelidir. Uzlaşma önerisi hazırlanırken dava gideri ve süresi ile borçlunun ödeme kapasitesi birlikte karşılaştırılır; soyut bir indirim oranı bütün dosyalara uygulanmaz.

16. Karardan sonra: tahsil edilebilirlik ve sınır ötesi unsurlar

Mahkeme kararı ile nakit tahsilat farklı aşamalardır. Haczedilebilir malvarlığı, önceki rehin ve hacizler, sıra ve paylaşım, satış giderleri ve borçlunun mali durumu tahsil tutarını etkileyebilir. Başlangıçtaki strateji bu nedenle takip boyunca güncellenir. Konkordato veya iflas söz konusuysa bireysel takip planı aynen sürdürülmez; kararın kapsamı, alacak bildirimi ve ilgili özel usul ayrıca incelenir.

Yabancı borçlu, yabancı hukuk veya yurtdışında malvarlığı varsa uygulanacak hukuk, yargı veya tahkim yeri ve kararın icra edileceği ülke başlangıçta ele alınmalıdır. Türkiye'de alınmış kararın yurtdışında kendiliğinden icra edileceği varsayılmaz. Yabancı ilamın Türkiye'deki etkisi veya hakem kararının tenfizi, ilgili kanun ve milletlerarası sözleşmeler yönünden ayrı çalışma gerektirir. Bu rehber o incelemenin yerine geçmez.

17. Uygulama örneği ve yönetim kontrol listesi

Varsayımsal örnek: Bir tedarikçinin on iki faturasından sekizi için imzalı teslim belgesi, ikisi için yalnız e-posta kabulü, ikisi için ise ayıp itirazı bulunmaktadır. Muhasebe toplamını tek takip kalemi yapmak yerine faturalar; güçlü belgeli, ek delil gereken ve karşı talep riski taşıyan gruplara ayrılır. Ödemelerin hangi borca ait olduğu eşleştirilir; her kalemin vade ve temerrüdü ayrı belirlenir. Böylece tartışmasız bölüm için ödeme görüşmesi ile ihtilaflı bölümün dava hazırlığı farklılaştırılabilir; bu yaklaşım tek başına sonuç garantisi değildir.

Yönetim kontrol listesi: Doğru borçlu ve temsil yetkisi teyit edildi mi? İfa ve kabul belgeleri tamam mı? Ana para mutabakatı, ara ödemeler ve mahsuplar işlendi mi? Süreler ve tebligatlar dosyaya bağlandı mı? Güncel faiz kaynağı ve hesap varsayımları belirli mi? Görev, yetki, tahkim ve arabuluculuk kontrol edildi mi? Teminat veya malvarlığı bilgisi hukuka uygun edinildi mi? Dava, takip ve sulh seçeneklerinin maliyetleri karşılaştırıldı mı?

18. İlk hukuki çalışma: Ticari Alacak Tahsil Dosyası

Bu çalışma özellikle şirket sahipleri, finans yöneticileri ve hukuk ekiplerinin vadesi geçen, itiraz edilen veya teminat riski taşıyan alacakları için tasarlanır. İlk ücretli iş, yazılı teklifte belirlenen borçlu ve alacak seti üzerinde bir tahsil stratejisi incelemesidir. Teslimatlar: sözleşme ve delil envanteri, ana para mutabakat cetveli, faiz dayanak ve dönem tablosu, süre-risk haritası, ihtar taslağı ve takip/dava/arabuluculuk seçeneklerini karşılaştıran karar notudur. Dava açılması, icra takibi, duruşma, harç, teminat ve dış uzman giderleri bu ilk incelemeye kendiliğinden dahil değildir.

Aktay, belgeleri hukuki talep ve savunma ihtimalleriyle ilişkilendirerek somut başvuru yolunu planlayabilir. Çok sayıda fatura ve ödeme bulunan dosyalarda kaynak belgeye bağlı eşleştirme ve kontrollü iş akışları, çelişkilerin görülmesini ve avukat incelemesini destekleyebilir. Kapsam, ücret ve teslim takvimi belge hacmi ile eksikler görüldükten sonra kararlaştırılır; sabit tahsil süresi veya başarı taahhüdü verilmez. İlk iletişimde kısa olay özeti ve taraf bilgileri yeterlidir; gizli belgelerin güvenli aktarım yöntemi ayrıca belirlenmelidir.

Kaynaklar ve notlar

TCMB — TTK 1530/7: 1 Ocak 2026 itibarıyla %43 ve 2.020 TL (13 Ekim 2026 kontrolü)

6102 sayılı TTK — m.4-5/A, 8, 18/3, 1530 (Ticaret Bakanlığı nüshası)

6100 sayılı HMK m.6, 10, 17-18, 189-200 — resmi tam metin

7445 sayılı Kanun — ticari arabuluculuk kapsam değişikliği (2023)

TBK m.117, 120, 146-149, 154-157 — resmi güncel metin, 13.10.2026 kontrolü

İİK m.62, 67-68, 257-264 — resmi güncel metin

6325 sayılı Kanun m.18 ve 18/A — resmi güncel metin

3095 sayılı Kanun m.1-4/a — 7589 değişikliği dahil

7589 sayılı Kanun m.10 ve 26 — TBMM tam metin

HGK 28.02.2019 E.2018/602 K.2019/218 — çoğunluk gerekçesi

Yargıtay 11. HD 16.09.2024 E.2024/3074 K.2024/6421

İİK m.62–69 — itiraz sonrası yollar; 19.10.2026 resmi tam metin kontrolü

Bu yayın genel hukuki bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Somut işlem veya uyuşmazlık bakımından güncel mevzuat, olaylar ve dosya belgeleri birlikte değerlendirilmelidir.

Bu konu sizin için ne ifade ediyor?

Sorunuzu bu yazının başlığıyla birlikte sohbet alanına taşıyın. Sohbet şu anda senaryo demosudur.

Bu konuda soru sor

Okumaya devam edin.

Türkiye'de Enerji Yatırımı ve İşletmesi: Hukuki Rehber

Elektrik ve doğal gaz yatırımlarında şirket yapısından lisans ve bağlantıya, arazi ve çevre izinlerinden sözleşme, finansman, satın alma ve uyuşmazlıklara uzanan uygulama rehberi.

Aktay Editoryal
AKTAY BULLETIN

Değişimi birlikte takip edelim.

Hukuk, finans ve teknoloji. Haftalık, aylık ve çeyreklik perspektif.

Bültene kaydolun
Sizi dinliyoruz